Ocenianie czułości i swoistości (specyficzności) testu służy odpowiedzi na pytanie czy stosowany przez nas test diagnostyczny (np. skale psychologiczne, badanie tomograficzne, test na AIDS itp.) jest skuteczny tzn.:

-          czy wykrywa interesujące nas zjawisko, chorobę itp.?

-          jeśli tak, to w jakim % przypadków ją wykrywa?

-          czy wykrywa osoby zdrowe?

-          jeśli tak, to w jakim % przypadków ją wykrywa?

 Szczególnie jest to przydatne w przypadku wprowadzania nowych metod diagnostycznych, które w ten sposób możemy porównać z testami referencyjnymi czyli standartowymi, stosowanymi do tej pory.

Przykład:

 

Badanie histopatologiczne (referencyjne) (BH)

ogółem

Obecna zmiana nowotworowa

Nieobecna zmiana nowotworowa

Nowy Test Diagnostyczny (NTD)

Dodatni

10 (a)

2 (b)

12 (a+b)

ujemny

4 (c)

8 (d)

12 (c+d)

 

ogółem

14 (a+c)

10 (b+d)

24 (a+b+c+d)

 

a -      liczba wyników prawdziwie dodatnich (10 przypadków choroby wykrytych przez NTD zostało potwierdzonych w BH),

b -      liczba wyników fałszywie dodatnich (2 przypadki choroby wykrytych przez NTD nie zostało potwierdzone w BH),

c -      liczba wyników fałszywie ujemnych (4 przypadki choroby nie wykryte przez NTD a potwierdzone zostało przez BH),

d -     liczba wyników prawdziwie ujemnych (8 przypadków uznanych za zdrowe w NTD zostało potwierdzonych w BH).

 

Czułość testu diagnostycznego - prawdopodobieństwo dodatniego wyniku testu u osób naprawdę chorych = a/ (a+c)

10/14 = 0,71 (71%)

Interpretacja : NTD wykrywa 71% choroby na 100 przypadków uznanych za chorobowe w badaniu histopatologicznym.

Swoistość testu diagnostycznego prawdopodobieństwo ujemnego wyniku testu u osób naprawdę zdrowych = d/(b+d)

8/10 = 0,8 (80%)

Interpretacja: NTD wykrywa 80% osób zdrowych na 100 przypadków uznanych za zdrowe w badaniu histopatologicznym.

 

Wartość predyktywna dodatnia prawdopodobieństwo, że choroba naprawdę występuje u osób z dodatnim wynikiem testu = a/(a+b)

10/12 = 0,83 (83%)

Interpretacja: Choroba występuje u 83% przypadków z dodatnim wynikiem w NTD.

 Wartość predyktywna ujemnaprawdopodobieństwo, że choroba naprawdę nie występuje u osób z ujemnym wynikiem testu = d/(c+d)

8/12 = 0,67 (67%)

Interpretacja: Choroba nie występuje u 67% z ujemnym wynikiem w NTD.